Listen in English:

Listen in Polish:


How did this story make you feel?

Please choose one

This is how other readers felt

Plus 3200 others

Share this story:

Internet safety:

Share your work

The Mouse

The Mouse
Find out more
about the contributors

The Mouse

A Polish Story by Sara Owczarczak-Garstecka

This is the story of a little girl who was not scared of anything… well, at least until she grew a bit older.

The little girl lived with her mother and father and her older brother whom she loved very much. The family lived in a pretty town: not too small and not too big. Not too posh and yet quite chic. This little town was situated in the North-West of Poland.

Most towns are much too inviting to be inhabited only by humans. And this town was no exception. In fact, almost anywhere you go, if you are very quiet and look very closely, you will soon see numerous creatures with which we share our towns and cities.

All about you are foxes, squirrels, mice, rats, blackbirds, pigeons, sparrows, and sometimes even tortoises and parrots who have escaped from their homes to roam the streets and rooftops.

The little girl and her brother loved all animals - those they could see in their little town, and those that lived very far away in jungles and deserts across the globe.

Learning with brotherThe children found it fascinating to learn about animals and they would often play games, testing each other to see who knew the most animal facts. The brother often won these games but the little girl, eager to be as clever as her older brother, was definitely catching up.

‘How quickly can the hare run?’ the brother would ask.

‘I’ll tell you how quickly a hare can run, if you can tell me what is the most poisonous snake on the whole planet?’ the little girl would reply.   

Although the little girl looked up to her older brother, it was perhaps not such a good idea to idealise him so. Even though the brother loved almost all animals, he had always been scared of mice. Because of this, the little girl noticed that she too was scared of mice without ever really knowing why. She did not understand it at the time, but it is quite possible to learn how to be scared of things by watching others.

One year, when summer arrived in their little town, the brother was finally old enough to be allowed to go camping with his friends. And so the little girl was sent to visit her grandma and grandpa who lived in the countryside.

The little girl loved walking across the fields with her grandma and naming all of the different plants. She also loved swimming in the lake with her grandpa while trying to catch the small fish in her hands. But what she liked the most was going on long walks in the forest with both of them.

During these walks they looked for the first tiny mushrooms that would sprout from the earth after the rains. The little girl also picked raspberries and rose berries so her grandma could make jams for the winter.

When they returned home, the little girl would thread slices of cut mushrooms on a thin piece of string, turning them into splendid garlands which she would then hang around her neck.

While grandpa prepared fish for dinner, the little girl and her grandma would laugh and play. They imagined how funny it would be to decorate a Christmas tree with row upon row of mushroom garlands.  

Occasionally, as they walked through the forest, the grandparents and the little girl would catch sight of a deer, or even an owl: sleepy after a long night of hunting. This did not happen very often because you have to be very quiet to spot such creatures and the little girl spent much of her time singing with her grandma, or swapping stories in a secret language which they had learned over the years.

It is very difficult to be so quiet when you are having so much fun with your grandma!

Now you might better be able to imagine what a surprise the grandma got when the little girl screamed out in fear from the kitchen one day.

The old woman hurried after the little girl thinking that there must have been an accident. But when she got to the kitchen, the little girl was not injured at all. Instead, she was standing on top of the dining table looking quite scared and pointing towards a broom in the corner.

‘What is it?’ asked the grandma.

‘I saw a mouse!’ cried the little girl.

The grandma chuckled and asked: ‘Does the mouse have big teeth and flaming red eyes and huge, razor sharp claws with which to attack you?’

‘No,’ said the little girl, ‘it is just a small, fluffy mouse... the normal kind.’

The grandma continued chuckling to herself and soon the little girl could not help joining in. As the old lady helped her granddaughter down from the table, she asked: ‘What happened to my fearless little girl who loves all animals and is curious about everything? That little girl would never be scared of a mouse.’

The little girl thought about the question for a while and then replied: ‘Each time my brother sees a mouse or a rat he is really scared. If he is scared of mice then they must be really horrible because he is very brave.  Because he is scared, I am scared.’

‘But are you actually scared,’ asked the grandma, ‘or is it just that you have gotten used to acting scared when you see a mouse. After all,’ she continued, ‘a mouse is no bigger than your hand.’

The little girl thought some more, then she said: ‘Not actually scared I suppose. I don't really know.’

The grandma took a seat at the table and the little girl climbed up onto her lap.

‘A lot of people are scared of silly little things without having a reason for it,’ said the old woman. ‘I don't want you to be one of those people. These quirky habits of being scared can become a real nuisance when you get older. If you are not careful you will be scared of getting wine from your cellar just because there might be a little mouse down there. Or you might become scared of your own garden just because a few rats may have crossed it during the night. Or you might even become scared of a person because they look different from you or come from another country.

It makes no sense to be scared of such things without a very good reason.

‘Also,’ the grandma continued in her soft voice, ‘don’t you think it is funny that you are not scared of the forest or the lake, but you are scared of a little mouse?’

‘I know,’ said the little girl with just a touch of hesitation in her voice, ‘but I just can't help it. Each time I see a mouse I want to scream. I don't like the way they look or the way they move.’

The grandma smiled and said: ‘Oh, that's not very nice. It’s not their fault that they move in such a way. And they cannot change the way they look, can they?

‘I know that once you have your mind set against something it is difficult to change it, but you might try to focus on what it is you like about mice, and what it is you admire about them. If you do that then the scary things will become smaller and smaller and soon they will disappear altogether.’

The little girl was not completely convinced, so she asked: ‘Grandma, please tell me why you like mice so much? What is that you see in them?’

The grandma reached across the table for her teapot and poured herself a cup of tea. ‘Well now,’ she said, ‘I think I have just the story for you.

'Remember I told you that when I was just a little older than you are now there was a war in our country?’

The little girl nodded but remained silent so as best to concentrate on the story.

The grandma continued: ‘It was very dangerous for children to play out on the streets back then because the soldiers of the occupying army could be extremely short tempered and would hit us children if we irritated them or made too much noise. There was never enough food to share between me and my parents and my siblings and times were very hard.

‘Watching mice was fun and helped me to forget about my troubles. And it turned out that mice were excellent teachers. They showed me how to walk quietly and remain unnoticed. Thanks to that little trick I was able to visit my friends who lived across the street and gossip with them about boys.’

The little girl looked up and noticed a cheeky smile appear on her grandma’s lips. When she saw the little girl looking up at her, the grandma reached for her tea and took a sip and pretended that she was not smiling at all.

‘Something else they taught me to do,’ said the grandma, ‘was to respond quickly to any changes. You see how rapidly a mouse can react to any movement and hide in its hole or disappear in the tall grass? By watching mice I learned how to quickly hide from soldiers and avoid problems. They also showed me how to outwit the soldiers and sneak under their noses to get more food.

‘If we followed the mice we would always find some extra grains from which we could bake bread. Who knows,’ beamed the old lady, ‘maybe it is thanks to mice that I survived the war.’

The little girl was mesmerised, all the time trying to imagine her grandma as a young girl gossiping about boys, or sneaking about under the noses of the soldiers to find food. And all this she had learned from watching mice!

‘Perhaps,’ pondered the little girl, ‘mice are not truly so bad after all.’

Just then, as if sensing the little girl’s change of heart, the mouse that had scared her only moments before, popped its head out from behind the broom in the corner of the kitchen.

The little girl watched it sniffing the air, its whiskers twitching all the time, its little tail curled up behind it like a question mark.

‘There must be some truth in my grandma’s way of dealing with scary things,’ thought the little girl. ‘After all, my grandma isn’t scared of anything!’

Suddenly the mouse scampered across the floor and disappeared through the kitchen door and out into the garden. As she watched the mouse disappear, the little girl promised herself that she would think about mice in a more kindly way. And when she got home she would share the story with her brother so that he too would see that mice were really very clever creatures and not scary at all once you got to know them.

The Mouse
Find out more
about the contributors

The Mouse

A Polish Story by Sara Owczarczak-Garstecka


Oto opowieść o małej dziewczynce, która nie bała się niczego... no, dopóki trochę nie podrosła.

Dziewczynka mieszkała ze swoją mamą, tatą i starszym bratem, którego kochała bardzo mocno.

Cała rodzina żyła w uroczym miasteczku: niezbyt małym i nie za dużym.

Nie nazbyt wytwornym, lecz z klasą.

Miasteczko znajdowało się na północnym wschodzie Polski.

Ludzie nie są jedynymi, którzy doceniają zalety mieszkania w miasteczkach.

I to miasteczko nie stanowiło wyjątku.

Tak po prawdzie, to gdzie się nie pójdzie, jeśli się jest bardzo cicho i jeśli się dobrze przyjrzeć, to szybko można dostrzec rozmaite stworzonka, z którymi dzielimy nasze miasta i miasteczka.

Wszędzie wokół są lisy, wiewiórki, myszy, szczury, kosy, gołębie, wróble, a czasem nawet i żółwie oraz papugi, które uciekły ze swoich domów, żeby powałęsać się po ulicach i dachach.

Dziewczynka i jej brat kochali wszystkie zwierzęta- wszystkie te, które byli w stanie zobaczyć w swoim miasteczku, a także te, które mieszkały bardzo daleko w dżunglach i na pustyniach całego świata.

Dzieci były pełne pasji żeby uczyć się o zwierzętach i często grały w gry podczas których Learning with brothersprawdzały, kto wie więcej na ich temat.

Brat wygrywał często, ale dziewczynka, chcąc mu dorównać w wiedzy, nadrabiała jak mogła.

- Jak szybko może kicać zając?- pytał brat.

- Powiem ci jak szybko może kicać zając, jeśli ty mi powiesz który wąż jest najbardziej jadowity na całym świecie!- odpowiadała dziewczynka.

Pomimo, iż dziewczynka wzorowała się na swoim bracie, nie był to może najlepszy pomysł, że go tak idealizowała.

Pomimo tego, że brat kochał wszystkie zwierzęta, to od zawsze bał się myszy.

Dziewczynka zauważyła, że z czasem, ona także zaczęła bać się myszy, tylko nie wiedziała dlaczego.

Nie była wtedy tego w stanie zrozumieć, że można się nauczyć bać różnych rzeczy tylko poprzez obserwowanie innych.

   Pewnego roku, kiedy lato nadeszło do miasteczka, brat był już wystarczająco duży, żeby pojechać na obóz ze swoimi kolegami.

W związku z tym dziewczynka pojechała do babci i dziadka, którzy mieszkali na wsi.

Dziewczynka uwielbiała spacerować po polach ze swoją babcią i rozpoznawać wszelakie napotkane rośliny.

Uwielbiała także pływać z dziadkiem w jeziorze kiedy to próbowała łapać małe rybki w ręce.

Ale najbardziej ze wszystkiego dziewczynka lubiła chodzić na długie spacery do lasu z obydwojgiem.

Podczas tych spacerów wszyscy razem wypatrywali pierwszych malutkich grzybków, które  wyrastały z ziemi po deszczu.

Dziewczynka zbierała maliny i owoce kaliny z których jej babcia mogła potem zrobić konfitury na zimę.

Kiedy wracali do domu, dziewczynka nawlekała plasterki pokrojonych grzybów na sznureczek, zamieniając je we wspaniałe girlandy, i które potem wieszała sobie na szyi.

W czasie gdy dziadek przygotowywał rybę na kolację, dziewczynka razem z babcią grały i się śmiały.

Wyobrażały sobie jak śmiesznie by było udekorować świąteczną choinkę zwojami grzybowych girland.

Podczas leśnych przechadzek dziewczynce i jej dziadkom udawało się czasem wypatrzyć jelenia, czy też nawet sowę, zaspaną po całonocnym polowaniu.

To jednak nie zdarzało się często, gdyż potrzeba ciszy aby dojrzeć te stworzenia, a dziewczynka przez większość czasu śpiewała razem z babcią, albo obydwie wymieniały się historiami w sekretnym języku, którego nauczyły się przez lata.

Trudno zachować cisze, kiedy to ma się taki ubaw z babcią!

Teraz może będziecie w stanie sobie wyobrazić jaką niespodziankę dziewczynka spłatała babci, kiedy to krzyknęła ze strachu pewnego dnia w kuchni.

Starsza pani popędziła co sił do dziewczynki myśląc, że zdarzył się wypadek.

Ale kiedy dotarła do kuchni, dziewczynka była cała i zdrowa.

Stała za to na stole i wyglądała na nieźle wystraszoną wskazując na miotłę, która stała w kącie.

- Co się stało? - zapytała babcia.

- Widziałam mysz!- wykrzyknęła dziewczynka.

Babcia zachichotała i zapytała: - Czy ta mysz miała wielkie zęby, żarzące się czerwone oczy oraz ogromne, ostre pazury żeby cie zaatakować?

-Nie-, odparła dziewczynka, -to była taka mała i miękka zwykła myszka...-

Babcia nie mogła przestać chichotać ukradkiem i wkrótce dziewczynka do niej dołączyła.

Kiedy babcia pomagała zejść wnuczce ze stołu, zapytała: -Co się stało z moją nieustraszoną dziewczynką, która kocha wszystkie zwierzęta i jest ciekawa wszystkiego? Ta dziewczynka nigdy by się nie przestraszyła myszki.

Dziewczynka zamyśliła się chwilę nad pytaniem i odparła: -Za każdym razem kiedy mój brat dojrzy mysz albo szczura to się bardzo boi.

Myszy muszą być zatem straszne skoro się ich boi, a przecież jest taki odważny. Przez to, że on się boi, ja też się boję.

- Ale czy ty się naprawdę boisz- zapytała babcia, - Czy tylko przyzwyczaiłaś się do okazywania strachu kiedy widzisz mysz?

- W końcu-  ciągnęła babcia, - Mysz jest niewiele większa niż twoja dłoń.

Dziewczynka zastanowiła się znowu i odparła: -Wydaje mi się, że nie jestem naprawdę przestraszona. Sama do końca nie wiem.

Babcia przysiadła przy stole i dziewczynka wspięła się jej na kolana.

- Wiele osób boi się niemądrych małych rzeczy zupełnie bez powodu,- powiedziała starsza pani. - Nie chcę byś była jedną z tych osób. Takie dziwaczne przyzwyczajenia mogą stać się prawdziwym uprzykrzeniem kiedy dorośniesz.  Jeśli nie będziesz z tym ostrożna, to będziesz się bała zejść do piwnicy po wino bo być może będzie tam mała myszka. Albo twój własny ogród będzie dla ciebie straszny, bo kilka szczurów mogło się w nim zjawić w nocy. A nawet będziesz się bała osób, które wyglądają inaczej niż ty albo przybyły z innych krajów. Nie ma sensu się bać takich rzeczy bez wyraźnego powodu.

 - A poza tym- ciągnęła babcia swoim łagodnym głosem,’ nie uważasz, że to zabawne, że nie boisz się lasu albo jeziora, ale małej myszki?

 - Wiem,- powiedział dziewczynka z nutką wahania w głosie, - ale nic na to nie mogę poradzić. Za każdym razem kiedy widzę mysz to chce krzyczeć. Nie lobię jak wyglądają i jak się ruszają.

Babcia się uśmiechnęła i rzekła: - Oj, to niezbyt ładnie. To nie ich wina, że ruszają się w taki sposób. I nie mogą zmienić tego jak wyglądają, nieprawdaż?

 -Wiem, ze trudno jest zmienić opinie na jakiś temat, ale spróbuj skupić się na tym, co lubisz w myszkach i co w nich podziwiasz.Jeśli to zrobisz, to te straszne rzeczy szybko zaczną się kurczyć aż w końcu znikną.

Dziewczynka nie była do końca przekonana, wiec zapytała: - Babciu, powiedz mi proszę, dlaczego ty tak lubisz myszy? Co takiego w nich widzisz?

  Babcia sięgnęła na drugi koniec stołu po imbryk i nalała sobie szklankę herbaty. -W takim razie,- powiedziała, -myślę, że mam dla ciebie opowieść. -Pamiętasz jak ci wspomniałam, że jak byłam niewiele starsza od ciebie, to nasz kraj był w stanie wojny?’

Dziewczynka przytaknęła, ale nic nie powiedziała żeby się lepiej skupić na historii.

Babcia kontynuowała: -Było wtedy bardzo niebezpiecznie dla dzieci bawić się na ulicy z powodu żołnierzy okupanta, gdyż mogli być bardzo porywczy i bić nas, dzieci, jeśli ich zdenerwowaliśmy albo za bardzo hałasowaliśmy.

Nigdy nie było wystarczająco dużo jedzenia do podziało pomiędzy mnie, moich rodziców i rodzeństwo, gdyż czasy były bardzo ciężkie.

 - Obserwowanie myszek było dla mnie zabawą i pomagało mi zapomnieć o troskach.I okazało się, że myszki były świetnymi nauczycielami.

Nauczyły mnie jak poruszać się bezszelestnie i pozostawać niezauważoną.

Dzięki temu udawało mi się odwiedzać moje koleżanki, które mieszkały po drugiej stronie ulicy i plotkować z nimi o chłopakach.

Dziewczynka uniosła głowę i dostrzegła figlarny uśmieszek na twarzy babci.

Kiedy babcia się zorientowała, że dziewczynka na nią patrzy, szybko sięgnęła po swoją herbatę i wzięła łyk udając, że wcale się nie uśmiechała.

 -Nauczyły mnie też czegoś jeszcze,- rzekła babcia,- Otóż, szybko reagować na jakiekolwiek zmiany. Widziałaś jak prędko mysz reaguje na każdy ruch i chowa się w swojej norce albo w trawie? Obserwując myszy nauczyłam się szybko chować przed żołnierzami i unikać problemów. Pokazały mi także jak przechytrzyć żołnierzy i jak zakradać się tuż pod ich nosem, aby zdobyć więcej jedzenia.

-Kiedy szliśmy tropem myszy, zawsze udawało nam się znaleźć trochę dodatkowego ziarna do upieczenia chleba.

Kto wie,-rozpromieniła się starsza pani, -możne to dzięki myszom udało mi się przetrwać wojnę.

Dziewczynka była jak zahipnotyzowana, cały czas wyobrażając sobie swoja babcie jako młodą dziewczynę, która plotkowała o chłopakach albo zakradała się pod nosem żołnierzy, aby zdobyć jedzenie.

A wszystkiego nauczyła się dzięki obserwowaniu myszy!

 -Być może,- zamyśliła się dziewczynka,- myszy wcale nie są takie złe.

  Właśnie w tym samym momencie, jakby wyczuwając zmianę nastawienia dziewczynki, myszka, która ją dopiero co wystraszyła, wysunęła swój pyszczek zza miotły w kacie kuchni.

 Dziewczynka patrzyła jak myszka węszy w powietrzu, poruszając nieustannie swoimi wąsikami, z ogonkiem zwiniętym jakby w znak zapytania.

   -Musi być coś z prawdy w babcinym sposobie radzenia sobie ze strasznymi rzeczami,- pomyślała dziewczynka.

 - W końcu moja babcia niczego się nie boi!’

 Nagle myszka przemknęła po podłodze i zniknęła w kuchennych drzwiach prowadzących do ogrodu.

Kiedy dziewczynka patrzyła na znikająca myszkę, postanowiła sobie mieć bardziej pochlebne zdanie o myszach.

A kiedy wróciła do domu to podzieliła się ta historia ze swoim bratem, żeby i on mógł się przekonać, że myszy są bardzo mądre i wcale niestraszne jeśli się je bliżej pozna.


Other Polish Stories

Adam and the Dragon's Treasure

Adam and the Dragon's Treasure

Language: English/Polish  Origin: Poland

Adam has always been fascinated by the stories he hears on the news, but he never expected such thrilling stories to take place so close to home.

Enjoy this story in: English Polish

The Brothers Who Met Poverty

The Brothers Who Met Poverty

Language: English/Polish  Origin: Poland

Once upon a time, in a faraway village by a great river, there lived two brothers named Antek and Jonek...

Enjoy this story in: English Polish



Language: English/Polish  Origin: Poland

A war time tale of a family who get a surprise when two soldiers come knocking at their door.

Enjoy this story in: English Polish

The Fern Flower

The Fern Flower

Language: English/Polish  Origin: Poland

St John’s night is the shortest night of the year. It is on this night that the legendary Fern Flower blooms somewhere in the forest...

Enjoy this story in: English Polish

View All

Your World

Please send us stories, pictures, poems and responses. We’ll display your work in our World Stories Gallery. Enter our national writing and art competitions. Win certificates and prizes.